Suriye’deki Siyasi Dönüşüm ve Türkmenlerin Katılımı

Samsun Türk Ocağı’nda 8 Mart 2025 tarihinde düzenlenen konferansta, “Suriye’deki Siyasi Dönüşüm ve Türkmenlerin Katılımı” ele alındı. Suriye Türkmen Dernekler Federasyonu Başkanı Dr. Tarık Sulo Cevizci’nin katılımıyla gerçekleştirilen etkinlikte, Suriye’deki siyasi dönüşüm süreci ve Türkmenlerin bu süreçteki rolü detaylı bir şekilde değerlendirildi. Konferansın açılışında, Türk Ocağı Başkanı Prof. Dr. Mustafa Çağatay Tufan, Suriye ile uzun bir kültürel ve tarihi bir geçmişe sahip olduğumuzu belirterek, etkinliğin amacının Türkmenlerin yaşadığı sorunları doğrudan öğrenmek olduğunu vurguladı.

Dr. Cevizci, Suriye Türkmenleri kavramının 1918 sonrasında şekillendiğini, ancak Türk varlığının bu topraklarda 8. yüzyıla kadar uzandığını ifade etti. Şam ve Halep gibi büyük şehirlerde Türk izlerinin derin olduğunu belirten Cevizci, özellikle 1918 sonrası dönemdeki rejimlerin Türklere karşı düşmanlık beslediğini ve Türkmenlerin sistematik olarak asimilasyona uğratıldığını söyledi. Soğuk Savaş dönemiyle birlikte bu düşmanlığın daha da arttığını ve Türkmenlerin bundan olumsuz yönde etkilendiğini kaydetti.

2011’deki olaylarla Suriye’nin parçalandığını ve bölgeye birçok aktörün müdahil olduğunu belirten Cevizci, Türkmenlerin başlangıçta muhalefet saflarında yer aldıklarını ancak kendi bağımsız politikalarını oluşturmakta zorluk yaşadıklarını ifade etti. Türkiye’nin müdahaleleriyle bölgede önemli bir aktör haline geldiğini ve özellikle İdlib’deki HTŞ’ye verdiği desteğin altını çizdi. 2024’te HTŞ’nin Halep ve Şam’ı ele geçirmesiyle yeni bir dönemin başladığını ve Esad rejiminin son bulduğunu belirtti.

Suriye’nin karmaşık yapısının, bölgedeki tüm taraflar için zorlu bir süreç yarattığını dile getiren Cevizci, HTŞ yönetiminin ekonomik zorluklarla mücadele ettiğini belirtti. Türkmenlerin uzun yıllar süren asimilasyon süreci nedeniyle bu yeni dönemde de yeterince dikkate alınmadıklarını üzülerek ifade etti. Ayrıca, HTŞ liderinin Türkmenlerle görüşmekte tereddüt ettiğini ve Türkmenlerin bu durumu kabul etmediklerini söyledi. Türkmenlerin Esad’ın devrilmesi için büyük bir mücadele verdiklerini ancak hak ettikleri değeri görmediklerini vurgulayan Cevizci, yeni yönetimle temasların başladığını ve Türkmenlerin Suriye Ulusal Diyalog Konferansı’na davet edildiğini, ancak geçmişi temiz olmayan isimlerin süreci olumsuz etkilediğini kaydetti. Türkmenlerin hala tam anlamıyla muhatap kabul edilmediklerini ancak olumlu adımların atılmaya başlandığını ve mücadelenin devam ettiğini belirterek sözlerini sonlandırdı.

Konferansın ardından Dr. Tarık Sulo Cevizci’ye Prof. Dr. Nazmi Polat ve eski Samsun Büyükşehir Belediyesi Başkanı Zihni Şahin tarafından hediye takdim edildi.